Dwa pierwsze tomy serii o Billie, dziewczynce, która widzi duchy, jej przyjacielu Rasmusie oraz parze uroczych szczurzych towarzyszy, okazały się dla mnie absolutnym czytelniczym zachwytem, umacniającym mnie w przekonaniu, że nigdy nie jest się "za starym" na dobrą literaturę dziecięcą i młodzieżową. Choć wydawca sugeruje wiek 10+, ja poleciłabym te książki nieco starszym dzieciom — nie dlatego, że są straszne, ale dlatego, że język unika infantylizacji i potrafi być momentami zaskakująco wymagający, a sama tematyka (duchy = zmarli) wymaga pewnej emocjonalnej dojrzałości. Ostateczną decyzję zostawiam jednak rodzicom. Jedno jest pewne: górnej granicy wieku nie ma. Ja, trzydziestoparolatka, bawiłam się wyśmienicie.

Lektura tych książek była jak powrót do dzieciństwa, kiedy uwielbiałam historie o duchach. Choć dorosły czytelnik szybko wyczuje możliwe zwroty akcji, seria ma w sobie tyle uroku, że to wcale nie przeszkadza. Autorka świetnie buduje klimat grozy — w pierwszym tomie na nawiedzonej stacji kolejowej, w drugim w pociągu pełnym duchów zmierzających do Stacji Końcowej. Znajdziemy tu wszystko, co kochamy w ghost stories: opętane dzieci, ostrzeżenia przed nadciągającym niebezpieczeństwem, ukryte pomieszczenia, a także całą galerię niezwykłych wagonów w „pociągu dla zmarłych”, w tym jedną z najbardziej oryginalnych pracowni artystycznych, jakie spotkałam w literaturze — miejsce malowania i tkania drzew genealogicznych.

Mimo tego atmosferycznego dreszczyku seria nie ma na celu straszyć. To przede wszystkim historia o oswajaniu lęku — tego związanego z nieznanym i wyjściem ze strefy komfortu, które dla Billie staje się koniecznością po przeprowadzce na wieś. Stary, nawiedzony dworzec kolejowy, który jej rodzina próbuje przemienić w dom, staje się symbolem tego procesu. Dom to zresztą w tej serii coś więcej niż miejsce: to bezpieczna przestrzeń pełna miłości. Ogromnie cenię w książkach dla dzieci pokazanie wspierającej, ciepłej rodziny — a tu mamy zarówno kochających, współpracujących rodziców, jak i Billie troszczącą się o młodszego brata.

Najważniejszym filarem serii jest jednak przyjaźń. Całość można streścić w jednym zdaniu: to historia o szukaniu bratniej duszy — a potem gotowości, by zrobić dla niej wszystko. Ponieważ mówimy o duchach, a więc i o śmierci, nie brakuje w tych książkach nuty smutku. Ale jest ona idealnie równoważona „ciepłem” relacji i przygodową fabułą: od odkrywania sekretów starego dworca, przez miłosne problemy duchów, po podróż pociągiem, w którym nie każda zjawa ma dobre intencje.

To również opowieść o radzeniu sobie z samotnością, stratą, brakiem pewności siebie, o dojrzewaniu i o tej niezwykłej sile dziecięcej przyjaźni, której często brakuje w dorosłym życiu, gdy wszyscy pędzą w swoją stronę. Pierwszy tom może wydawać się nieśmiały — tak jak sama Billie — ale z każdą stroną rozwija skrzydła. A finał? Absolutnie nie pozwala odłożyć serii po jednym tomie. Drugi trzeba mieć pod ręką.

Warto też wspomnieć o przepięknym wydaniu: ilustracje budują klimat, a czarne strony, pojawiające się, gdy bohaterowie znajdują się w ciemności lub zamknięciu, robią fenomenalne wrażenie.

Stacja Straszydło i Pociąg Straszydło to książki, w których przygoda łączy się z grozą i ważnym przesłaniem. Nie ma tu nic infantylnego, więc dorośli czytelnicy również zaangażują się emocjonalnie. To seria, z której — mam nadzieję — nigdy nie wyrosnę. I już nie mogę doczekać się kontynuacji!

"Nata i czarownice" to seria książek oferujących niezapomniane przygody w towarzystwie pary dzieciaków z talentem do wplątywania się w kłopoty oraz trzech czarownic na emeryturze i ich wiecznie głodnego kota. Chociaż jest to seria kierowana do osób od 9 roku życia to mogę Was zapewnić - bez względu na wiek każdy, kto ma w sobie choć odrobinę dziecięcej ciekawości będzie się wyśmienicie bawić! To seria napisana z humorem i lekkością, opatrzona genialnymi ilustracjami i zabawnymi zaklęciami. Działa jak idealne lekarstwo na zły humor - albo tak przerażający zastój czytelniczy - już od pierwszych stron wprawia w dobry nastrój i wciąga tak bardzo, że nim się obejrzymy sięgamy już po kolejny tom. 

Cała historia zaczyna się od otrzymania przez siostry Trzykrotki - nieco zwariowane babcie - zagadkowego listu, który ściąga je do Mieściny Małej. Tam poznają Natę, ośmioletnią dziewczynkę, i rozpoczynają niezwykła znajomość, która przełoży się na wspólne przygody. A wśród nich znajdzie się i zagadka do rozwiązania, odkrycie prawdy o rodzinie Naty, i szaleńcza podróż ciągle psującym się wozem z niezwykle pechową wiedźmą czy próba odnalezienia zapomnianego i niebezpiecznego zaklęcia. Każdy z tomów stanowi zamkniętą przygodę, jednak warto je czytać po kolei: w każdym pojawiają się nowe informacje dotyczące Naty i jej rodziny.

Najmocniejszą stroną serii są postacie. Nata to niezwykła dziewczynka, z którą łatwo się utożsamić dzieciom: jej super moc to ciekawość świata oraz idąca z nią w parze odwaga. Przeciwwagą Naty jest jej najlepszy przyjaciel, spokojny chłopiec, który dzięki przyjaciółce nie ma spokojnego życia. Mama Naty to również świetnie wykreowana postać - potrafi być surowa, walczyć o swoje dziecko jak lwica - a z czasem nauczyć się bardziej wrzucać na luz. Relacja matki z córką jest naprawdę urocza i nie ma w sobie ani grama toksyczności. 

Wisienką na torcie są oczywiście tytułowe czarownice oraz ich zwierzyniec. Nie będę ukrywać - uwielbiam motyw zwariowanych staruszek. Tutaj dostajemy aż trzy i każda z nich ma swój własny charakterek. I żadna nie pasuje do stereotypowego wizerunku "babci"! Na pierwszy rzut oka Pelagia wygląda na typową staruszkę, która zawsze poczęstuje najsmaczniejszym wypiekiem na świecie. Jednak aby się do niego dostać trzeba przedrzeć się przez zawalony rupieciami korytarz oraz minąć lamę Łucję. W kuchni Pelagii kryje się zaś magia - i to nie taka jakiej się spodziewacie! Pelagia nie ma za grosz talentu kulinarnego, ba! lepiej żeby się za gotowanie nie brała; ma jednak wygrany magiczny samopiec, w którego można wyciągnąć najsmaczniejszą potrawę, a także magiczna patelnię do idealnych naleśników (które same się na niej pojawiają). Obok niej mieszka jej siostra Patrycja, którą zazwyczaj można spotkać w garażu. Nic nie sprawia jej takiej przyjemności jak majsterkowanie przy pojazdach. Staruszka wymieniająca koło raz- dwa? To właśnie ona! Trzecia siostra to Paulina, żyjąca w świecie książek. Jej dom skrywa magiczną bibliotekę, a włosy niezliczone, ekscentryczne ozdoby.

I jest jeszcze Lukrecjusz...Wiecznie głodne i marudzące kocisko, uważające siebie za najmądrzejszą istotę pod słońcem. Książki można czytać dla samych jego tekstów, często uzupełnionych ilustracjami tak trafnie ukazującymi miny kota-marudy.

Przemówił do mnie pomysł wyjściowy - ukazanie czarownic na emeryturze, których umiejętności nieco już zardzewiały. Jednocześnie Trzykrotki mają w sobie tyle wigoru, że nadrabiają nieumiejętnie rzucone zaklęcie kolejnymi próbami.

Całość pełna jest przygód oraz codziennej magii. Ukazuje, że przyjacielskie relacje nie mają ograniczeń wiekowych i w towarzystwie emerytowanych ciotek można się doskonale bawić. Autorce udało się napisać książki prostym, ale nie infantylnym językiem, dzięki czemu trafią i do młodszego czytelnika niż 9 lat - jak i do rodzica. Opisane przygody nie są przesadnie skomplikowane, ale ich dynamika nie pozwala się nudzić. Całość jest lekka i humorystyczna, a także pełna ciepłych emocji - to książki, które naprawdę wprawiają w dobry nastrój!

Anna Andrusyszyn "Nata i czarownice" (2022), "Nata i czarownice. Pechowa wiedźma" (2023), "Nata i czarownice. Zapomniane zaklęcie" (2024)